علي بن محمد البغدادي الماوردي ( مترجم : حسين صابرى )

42

آيين حكمرانى ( فارسى )

فصل [ : وظايف امام ] آنچه از امور عامه بر امام لازم است ده چيز را دربر مىگيرد : يكم : پاس داشتن دين بر مبانى ثابت آن و نيز آنچه سلف امت بر آن اجماع كرده‌اند . از اين روى ، اگر بدعتگذارى رخ نمايد يا گمراهى كه شبهه دارد سر برآورد ، امام حجت را براى وى آشكار سازد و آنچه را درست است براى او روشن كند و بر آن حقوق و حدودى كه به رعايت آن‌ها ملزم است بدارد تا از اين رهگذر ، دين از رخنه و امت از فتنه پاس داشته شود . دوم : دادرسى ميان طرف‌هاى اختلاف و پايان بخشيدن به نزاع كسان ؛ تا عدالت در همه جا بگسترد و نه ستمگرى ستم براند و نه ستمديده‌اى ضعيف ماند . سوم : حراست از كيان و دفاع از قلمرو ؛ تا مردم در امنيت و آسوده‌خاطر از اين‌كه به جان يا مالشان تعرّض شود به زندگى خويش بپردازند و به اين سوى و آن سوى سفر كنند . چهارم : اجراى حدود الهى ؛ تا حريم آنچه او حرام كرده است از تعرض مصون ماند و حقوق بندگان او از قرار گرفتن در معرض تلف و نابودى در امان باشد . پنجم : استوار ساختن مرزها به تجهيزات بازدارنده و نيروى دفاع‌كننده ؛ تا دشمنان نتوانند غافلگيرانه هجوم آورند و در سرزمين اسلام حرمتى را زير پا نهند يا خون مسلمان يا معاهدى را بريزند . ششم : جهاد با كسانىكه با اسلام عناد مىورزند ، البته پس از دعوت آنان به اين آيين ؛ تا يا اسلام آورند يا به احكام ذمه گردن نهند و از اين رهگذر حق خداوند در اين‌كه آيين اسلام را بر همهء اديان پيروز مىسازد برپا داشته شود . هفتم : گردآورى « فىء » و زكات به موجب آنچه شرع به تصريح يا به اقتضاى اجتهاد واجب ساخته است ، بىآن‌كه ترسى در ميان باشد يا ستمى روا داشته شود . هشتم : تعيين مقدار عطايا و حقوق متوجه بيت المال ، بدون زياده‌روى يا سخت‌گيرى ، و نيز پرداخت آن‌ها ، بىآن‌كه از زمانش پيش افتد يا از اين زمان پس انداخته شود . نهم : به كار گماردن امينان و واگذاردن مسئوليت به كسانىكه در كارهايى كه بديشان واگذارده يا اموالى كه بديشان سپرده مىشود خيرخواهند ؛ تا در نتيجه ، كارها به دست كفايت سامان گيرد و اموال به پاسدارى امينان در امان ماند . دهم : اين‌كه خود مستقيما بر كارها نظارت كند و اوضاع را بررسد ؛ تا از اين رهگذر بتواند سياست رعيت و حفاظت آيين و شريعت را به انجام رساند . مباد به خوشگذرانى يا به عبادتى